
Maciej Fortuna, Pasztet z duszami
Biblioteka Dwumiesięcznika Literacko-Artystycznego Studium, Kraków 2002
Po sukcesie Masłowskiej zaczynamy przyzwyczajać się do książek autorów najmłodszego pokolenia, czyli urodzonych w latach 80. Powieść Pasztet z duszami to debiut Macieja Fortuny należącego do tego właśnie rocznika. Jest to parodia romansu kryminalnego, w której autor posługując się groteską stara się odkryć uniwersalny wymiar ludzkiej egzystencji. Akcja toczy się w bliżej nieokreślonym kurorcie narciarskim, gdzie w niewyjaśnionych okolicznościach ktoś dokonuje serii morderstw. Po każdej z nich odbywa się rytuał publicznego odczytywania testamentów ofiar, w których odsłaniają najbardziej wstydliwe sprawy własnego życia. Wśród nich jest też autotematyczna projekcja samego narratora – pisarz Kniuźka, który poprzez nietradycyjne potraktowanie czytelników usiłuje znieść fikcjonalne ograniczenia literatury, a także sobowtór estetyczny – baron von Trippenzohrn. Ciekawa jest warstwa stylistyczna powieści mieszcząca w sobie wiele śmiałych zaskakujących porównań i metafor. Jednak autor wprowadził za mało dynamiki i motywacji zdarzeń (powtarzające się zabójstwa to wciąż za mało), da się zauważyć też niekonsekwencję w sposobie prowadzenia narracji wahającej się od auktoralnej do personalnej.
Eugeniusz Sobol
Opublikowane w Topos nr 1-3 2003

