Jerzy Giedroyc i Ukraina

30 listopada 2017 o godz. 18.00 w Domu Ukraińskim w Warszawie (ul. Zamenhofa 1) odbędzie się dyskusja z udziałem Bogumiły Berdychowskiej, Halyny Dubyk i Evgena Sobola pt.” Jerzy Giedroyc i Ukraina”.

Ukazująca się w latach 1947-2000 paryska „Kultura”, jej redaktorem był Jerzy Giedroyc, to było nie tylko najważniejsze czasopismo polskiej emigracji, a zarazem jedno z najciekawszych zjawisk kultury polskiej XX wieku. Główne zręby strategii ukraińskiej Giedroyc wypracował jeszcze przed wojną, po wojnie jedynie ją rozbudowywał. Na strategię tę składało się przekonanie o wyjątkowym znaczeniu Ukrainy dla naszego regionu Europy. Giedroyc doceniał polityczne znaczenie i darzył niekłamanym sentymentem ukraiński ruch niepodległościowy. Za jeden z głównych obowiązków polskiej emigracji uważał przełamanie historycznych polsko-ukraińskich resentymentów, doprowadzenie do normalizacji stosunków polsko-ukraińskich oraz wspieranie niepodległościowych dążeń samych Ukraińców.Punktem wyjścia dla dyskusji na temat „Jerzy Giedroyc i Ukraina” będą dwie książki.

Czytaj dalej

Reklamy

Єжи Ґедройць і Україна

30 листопада 2017 о 18.00 в Українському домі у Варшаві (вул. Заменгофа 1) відбудеться дискусія за участю Боґуміли Бердиховської, Галини Дубик та Євгена Соболя “Єжи Ґедройць і Україна”.

Журнал „Культура”, який виходив у Парижі у 1947-2000 роках, редактором якого був Єжи Ґедройць, це було не тільки найважливіше періодичне видання польської еміграції, але також одне з найбільш цікавих явищ польської культури ХХ століття. Підвалини української стратегії Ґедройць опрацював ще перед війною, після війни її розбудовував. Ця стратегія складалася з переконання про виняткове значення України для нашого регіону Європи. Ґедройць належним чином цінив і відчував симпатію до українського руху за незалежність. Одним з головних обов’язків польської еміграції він вважав подолання польсько-українських упереджень, нормалізацію відносин між двома народами та підтримку змагань українців за незалежність. Відправною точкою у дискусії “Єжи Ґедройць і Україна” будуть дві книжки. Перша – “Культура – Україна. Схильність до безнадійних справ. Україна у “Культурі” 1947-2000”, яка вийшла у 2016 році за редакцією Боґуміли Бердиховської, що становить антологію текстів на українську тему опублікованих у журналі Ґедройця – огляд подій, нових публікацій та політичної аналітики, матеріалів про українську історію, польсько-українських відносин, есеїстики та літературних текстів. У свою чергу видання “Ґедройць – Маланюк. Листування з 1948-1963 років” є ще одним свідоцтвом зацікавлення Ґедройця українською справою та ролі, яку еміграційний журнал відігравав у житті емігрантів з інших країн за залізною завісою. У книжці знайдемо об’ємну передмову Дубик з описом біографії Маланюка – одного з найвидатніших українських поетів ХХ століття, якого творчість треба відкривати заново, а також його зв’язок з Польщею.

Czytaj dalej

Poeci polsko-ukraińskiego pogranicza

5 października 2017 w Ukraińskim Domu w Warszawie (ul. Zamenhofa 1) o godz. 18.00 odbędzie się spotkanie na temat: „Poeci polsko-ukraińskiego pogranicza (Bolesław Leśmian, Jarosław Iwaszkiewicz, Józef Łobodowski).” Z Żanetą Nalewajk-Turecką i Hałyną Dubyk rozmawia Evgen Sobol.

„Ta niepojętość zieloności to Ukraina, gdzie się wychowałem. (…) Humańszczyzna i Białocerkierwszczyzna, Zofijówka i Szamrajówka” – mówił Bolesław Leśmian w jednym z wywiadów. Lata szkolne i studenckie spędził w Kijowie, gdzie ukończył tamtejsze gimnazjum oraz Wydział Prawa kijowskiego Uniwersytetu św. Włodzimierza. O związkach jego poezji z ukraińskim folklorem opowie Żaneta Nalewajk-Turecka z Uniwersytetu Warszawskiego, autorka książki „Leśmian międzynarodowy – relacje kontekstowe. Studia komparatystyczne”, w której m. in. możemy przeczytać: „Niewątpliwie w okresie kijowskim kształtowały się swoisty Leśmianowski poetycki styl i światopogląd – uchwytne w jego późniejszych dziełach, wyrastające z ducha dialogu kultur wschodnio- i zachodnioeuropejskiej”.

Z kolei Halyna Dubyk, autorka książki „Sen o Ukrainie. Pogłosy „szkoły ukraińskiej” w literaturze polskiej dwudziestolecia międzywojennego” przedstawi obrazy literackie Ukrainy w poezji Jarosława Iwaszkiewicza oraz Józefa Łobodowskiego. Zastanowi się, czy została zachowana ciągłość pomiędzy „szkołą ukraińską” polskiego romantyzmu a podobnym zjawiskiem w dwudziestoleciu. „Ukraińskie motywy w twórczości Iwaszkiewicza ewokowane są częstokroć jako sprzęgnięcie dwóch, w istocie pozaliterackich perspektyw – podróży i pamięci” – zaznacza autorka książki. Czytaj dalej

Поети українсько-польського пограниччя

5 жовтня о 18.00 в Українському домі у Варшаві (вул. Заменгофа 1) відбудеться зустріч на тему “Поети українсько-польського пограниччя (Болеслав Лесьмян, Ярослав Івашкевич, Юзеф Лободовський)”. З Жанетою Налевайк-Турецькою і Галиною Дубик розмовлятиме Євген Соболь.

“Та неосяжність зелені — це Україна, де я виростав. Уманьщина та Білоцерківщина, Софіївка та Шамраївка,” – сказав Болеслав Лесьмян в одному з інтерв’ю. Шкільні та студентські роки провів у Києві, де закінчив гімназію та юридичний факультет Київського Університету Святого Володимира. Про зв’язок його поезії з українським фольклором розкаже Жанета Налевайк-Турецька з Варшавського Університету, автор книжки “Міжнародний Лесьмян – контекстні відносини, порівняльні дослідження”, у який між іншими можна прочитати: “Безсумнівно, у київський період формувався характерний поетичний стиль та світогляд Лесьмяна — що знаходиться у його пізніших творах та виростає з духу діалогу східних та західноєвропейських культур”.

У свою чергу, Галина Дубик, автор книги “Сон про Україну”. Відлуння “української школи” в польській літературі міжвоєнного періоду” представить літературні образи України в поезії Ярослава Івашкевича та Юзефа Лободовського. Розважить, чи “українська школа”у Польщі міжвоєнного періоду є продовженням подібного явища у романтизмі. “Українські мотиви у творчості Івашкевича часто являються випадковою двох суттєво не літературних перспектив — подорожей та пам’яті,” – підкреслює автор книги.

Czytaj dalej

Джозеф Конрад і Україна

Польський Сейм оголосив рік 2017 Роком Джозефа Конрада. З цього приводу запрошуємо на зустріч “Джозеф Конрад та Україна”, на якій буде представлено автобіографічний зв’язок народженого в Бердичеві житомирської області письменника з Україною. З Анною Щепан-Войнарською розмовлятиме Євген Соболь. Зустріч відбудется в Українському Домі у Варшаві (вул. Заменґофа 1) 22 вересня 2017, год. 18.00

Перш за все, буде розглянуто питання про ідентичність творця: чи був він польським дворянином чи англійським письменником? Яка мова була для нього найважливіша: французька, англійська або польська? Чи мав контакт з українською мовою, культурою та літературою? Також запрошена на зустріч Анна Щепан-Войнарська представить проблему слов’янськості Конрада. Чи тема Східної Європи з’являється у його творчості через вплив Достоєвського чи це є спроба повернення до своїх корінь? Нагадаємо також про українські ремінісценції й алюзії в творах Конрада.

Czytaj dalej

Joseph Conrad i Ukraina

Rok 2017 został ogłoszony przez Sejm Rokiem Josepha Conrada. Z tej okazji zapraszamy na spotkanie „Joseph Conrad i Ukraina”, na którym przedstawimy autobiograficzny związek urodzonego w Berdyczowie na Żytomierszczyźnie pisarza z Ukrainą. Z Anną Szczepan-Wojnarską rozmawiać będzie Evgen Sobol. Spotkanie odbędzie się w Domu Ukraińskim w Warszawie (ul. Zamenhofa 1) 22 września 2017 o godz. 18.00

Przede wszystkim zastanówmy się nad kwestia tożsamości twórcy: czy był on polskim szlachcicem czy angielskim pisarzem? Który język był dla niego najważniejszy: francuski, angielski czy polski? Czy miał styczność z ukraińskim językiem, kulturą i literaturą? Zaproszona na spotkanie Anna Szczepan-Wojnarska przedstawi problematykę słowiańskości u Conrada. Czy występujące w jego twórczości wątki związane z Europą Wschodnią pojawiają się dzięki oddziaływaniu Dostojewskiego czy raczej możemy mówić o próbie powrotu do swych korzeni? Zostaną przywołane także ukraińskie reminiscencje i aluzje w utworach Conrada.

Czytaj dalej

Jewhen Małaniuk – ukraiński emigrant i poeta

8 czerwca 2017 o godz. 18.00 w Ukraińskim Domu w Warszawie odbędzie się spotkanie „Jewhen Małaniuk – ukraiński emigrant i poeta”. Z Żanetą Nalewajk-Turecką rozmawia Kateryna Biłyk.

Jewhen Małaniuk był wybitnym poetą ukraińskim. W końcu listopada 1920 r. po klęsce Armii URL został internowany w obozie w Kaliszu. Po II wojnie światowej przeniósł się do Stanów Zjednoczonych, gdzie zmarł.

Józef Łobodowski poznał Jewhena Małaniuka w 1936 roku w redakcji ukazującego się w Warszawie „Biuletynu Polsko-Ukraińskiego”. Większość tekstów polskiego poety na temat poetyckiej spuścizny ukraińskiego poety emigranta powstała znacznie później już – po wojnie – i została opublikowana na łamach paryskiej „Kultury”. Łobodowski, wychodząc od wysokiej oceny dokonań literackich Jewhena Małaniuka, w dyskusji o ukraińskiej literaturze emigracyjnej i stosunkach polsko-ukraińskich podkreślał, że sprawa ukraińska jest dla Polaków kwestią serca, racji historycznej i sumienia”.

Czytaj dalej

Євген Маланюк – український емігрант і поет

8 червня 2017 о 18.00 в Українcькому домі у Варшаві (вул. Заменгофа 1) в межах польсько-українського проекту “Інтеграція через літературу” відбудеться зустріч присвячена постаті Євгена Маланюка – українського поета-емігранта. З Жанетою Налевайк-Турецькою розмовлятиме Катерина Білик.

Євген Маланюк це видатний український поет. Після поразки Армії УНР був інтернований у таборі в Калишу. Після ІІ світової війни переїхав до США, де помер.

Юзеф Лободовський познайомився з Євгеном Маланюком у 1936 році в редакції “Польсько-українського бюлетеня”, що виходив у Варшаві. Більшість текстів про поетичну спадщину українського поета емігранта він написав значно пізніше – після війни – їх опубліковано на сторінках паризької “Культури”. Лободовський, високо цінив літературні осягнення Маланюка, а в дискусіях про українську еміграційну літературу та польсько-українські відносини підкреслював, що українське питання для поляків повинно бути справою серця, історичної правди та совісті”.

Czytaj dalej

Polsko-ukraińska integracja poprzez literaturę

Przez cały 2017 roku, przy wsparciu Fundacji „Nasz Wybór”, w Ukraińskim Domu w Warszawie odbywać się będą przedsięwzięcia integracyjne, które mają służyć osiągnięciu polsko-ukraińskiego porozumienia poprzez literaturę. Rezultatem „Integracji poprzez literaturę” będzie publikacja dwujęzycznej polsko-ukraińskiej antologii „Ukraińska nadzieja”.

Pomysł opublikowania antologii przerodził się w duży projekt. Jego kurator – pisarz, krytyk literacki i naukowiec Eugeniusz Sobol mówi, że ważnym wydarzeniem, które wpłynęło na stworzenie projektu była akcja „Czytamy dla Ukrainy”, która odbyła się już w lutym 2014 roku w Gdańsku.

– Po Majdanie w sieciach społecznościowych nastąpiła istna eksplozja poetyckiej twórczości – poeci walczyli z reżimem Janukowycza przy użyciu wierszy. Zauważyłem, że polscy poeci także nie są obojętni wobec Majdanu, piszą podobne wiersze. Przetłumaczyłem na ukraiński kilka wierszy poetów z Gdańska – wyszły drukiem w antologii „Nebesna Sotnia”, pod redakcją Łesi Woroniuk w wydawnictwie „Bukrek” w Czerniowcach. Wybrane wiersze z tej antologii autorstwa ukraińskich poetów ukazały się następnie w poznańskim czasopiśmie „Czas Kultury”. W tym samym roku postanowiliśmy rozszerzyć projekt i wspólnie z poetkami Bożeną Ptak, Ewą Miłek i Andrzejem Facem ogłosiliśmy konkurs skierowany do polskich i ukraińskich poetów, zatytułowany „Ukraińska nadzieja”. Wiersze miały dotyczyć Ukrainy bądź być napisane pod wrażeniem wydarzeń na Majdanie. Nadesłano wiele utworów, wyłoniliśmy zwycięzcę, jednak nie znaleźliśmy środków na wydanie antologii. W 2016 roku moją ideę polsko – ukraińskiej współpracy poprzez literaturę wsparła prezes Fundacji „Nasz Wybór” Myrosława Keryk. Zaproponowała, aby antologia stała się częścią większego projektu pod nazwą „Integracja poprzez literaturę”. Otrzymaliśmy dofinansowanie od miasta Warszawa. Byłem przyjemnie zaskoczony, ponieważ, szczerze mówiąc, straciłem już wiarę, że uda się opublikować antologię – mówi Eugeniusz Sobol.

Czytaj dalej

Wieczór autorski Bohdana Zadury

 

25 maja 2017 o godz. 18.00 w Ukraińskim Domu w Warszawie odbędzie się wieczór autorski Bohdana Zadury.

Ukraińska poezja ma względem Bohdana Zadury mnóstwo niespłaconych długów, napisał Andrij Bondar w przedmowie do antologii „Wiersze zawsze są wolne”, która została opublikowana wkrótce po pomarańczowej rewolucji. Gorące poparcie, jakie polskie społeczeństwo udzieliło protestującym na Majdanie, zostało poprzedzone popularyzacją ukraińskiej literatury w Polsce, zaś w tym procesie rola Bohdana Zadury jest fundamentalna. Na temat obecności Ukrainy w jego poezji oraz wyborach tłumacza porozmawia z poetą Evgen Sobol.

Czytaj dalej