Eugeniusz Sobol, Mozaika Europy Wschodniej. Wybór esejów i recenzji

Książka ta jest przewodnikiem po lekturach o tematyce wschodniej, które ukazywały się na polskim rynku wydawniczym w ciągu ostatniego dziesięciolecia, oraz prezentuje kilka najciekawszych nowości z Ukrainy. Składa się z trzech części – literackiej, reportażowej i historycznej. Niektóre teksty opublikowano po raz pierwszy w języku polskim, gdyż autor pisał je dla anglojęzycznego kwartalnika „New Eastern Europe” oraz wydawanego po rosyjsku czasopisma „Nowaja Polsza”. Książka ma polifoniczny charakter, polegający na zderzeniu się ze sobą głosów autorów z różnych krajów, starających się odpowiedzieć na fundamentalne pytania związane z problematyką tożsamości i poszukiwaniem swego miejsca w Europie.

Książka dostępna jest w księgarni internetowej Wydawnictwa Adam Marszałek pod linkiem http://www.marszalek.com.pl/sklep/produkt/4365/mozaika_europy_wschodniej.html

Spis treści

Czytaj dalej

Reklamy

Dwie książki o Aleksandrze Łukaszence

W majowym numerze Nowej Polszy 5/2014 została opublikowana moja recenzja „Dwie książki o Aleksandrze Łukaszence”: „W ubiegłych latach na polskim rynku wydawniczym ukazały się dwie biografie Aleksandra Łukaszenki: „System Białoruś” Andrzeja Poczobuta oraz „Łukaszenka. Niedoszły car Rosji” Andrzeja Brzezieckiego i Małgorzaty Nocuń. Obie publikacje warte są omówienia chociażby dlatego, że Białoruś rzadko wzbudza zainteresowanie polskich autorów. Książki te zawierają podobne informacje na temat kariery politycznej białoruskiego dyktatora, ale różnica między nimi polega na tym, że Poczobut koncentruje się przede wszystkim na ukazaniu jego sylwetki na tle wewnętrznej sytuacji politycznej na Białorusi, natomiast duet krakowskich dziennikarzy opisał także politykę zagraniczną Łukaszenki, polegającą na lawirowaniu między Rosją a Unią Europejską” (fragment recenzji). Całość w języku rosyjskim dostępna pod linkiem http://novpol.ru/index.php?id=2292

Cały tekst dostępny jest w książce „Mozaika Europy Wschodniej” pod linkiem

http://www.marszalek.com.pl/sklep/produkt/4365/mozaika_europy_wschodniej.html

Rosja, Białoruś i Ukraina na łamach polskich czasopism

Wrocławska „Odra” to czasopismo, które w dziale zagranicznym publikuje głównie informacje związane z życiem artystycznym i literackim krajów Europy Zachodniej. Dlatego miłym zaskoczeniem było przeczytać w „Odrze” 11/2013 cały zestaw tekstów o Rosji. Przede wszystkim warto odnotować szkic Edwarda Czapiewskiego „Rosja we mgle?”, którego autor, parafrazując tytuł słynnej książki H. G. Wellsa, próbuje postawić diagnozę Rosji współczesnej oraz odpowiedzieć na pytanie o przyszłość tego kraju. Za niezwykle cenne należy uznać spostrzeżenia tego autora o braku podstaw demokracji, uniemożliwiających dziś normalny rozwój Rosji. Do tego stanu przyczyniła się nie jakaś ułomna cecha narodowego charakteru, lecz spowodowały go zawirowania historyczne i działania władzy absolutnej. Tak, na przykład, próba ustanowienia demokracji parlamentarnej w 1917 roku została brutalnie przerwana przez bolszewików. Natomiast we współczesnej Rosji Putin zcentralizował władzę, a pod pozorem walki z regionalnym separatyzmem zrezygnowano z wyborów gubernatorów, którzy obecnie są mianowani przez Kreml, co także było ciosem dla rodzącej się demokracji. Autor prognozuje, że wobec pogarszającej się koniunktury na rynku surowców, wkrótce w Rosji może dojść do wybuchu społecznego niezadowolenia.

Czytaj dalej

Artur Klinau, Mińsk. Przewodnik po Mieście Słońca

Ironia i groteska to główne kategorie, przy pomocy których białoruski pisarz Artur Klinau, z wykształcenia architekt, malarz i historyk sztuki, podjął próbę, i to całkiem udaną, stworzenia „tekstu miasta” – socrealistycznego Mińska. Zdaniem autora stolica Białorusi była dla władz komunistycznych wymarzonym miejscem dla stworzenia miasta idealnego, ponieważ od wielu wieków znajdowała się w samym środku brutalnych wojen – Polski z Rosją, antycarskich powstań, wojen rosyjsko-szwedzkich, kampanii napoleońskiej, starcia ZSRR z Hitlerem. Pod ziemią więc Mińsk wygląda niczym jedno wielkie cmentarzysko. Wielokrotnie burzony przez agresorów został pozbawiony swojej „cielesności” w takim stopniu, jak żadne inne miasto w Kraju Rad. Idąc śladem Sołżenicyna i w ogóle zachodniej sowietologii, Klinau wyprowadza korzenie rosyjskiego komunizmu z tradycji oświeceniowej. Kluczowym intertekstem dla autora staje się więc XVI-wieczny traktat włoskiego mnicha Tomasza Campanelli „Miasto słońca”, w którym ten przedstawił utopijny projekt miasta powszechnej szczęśliwości, gdzie rządy sprawuje Metafizyk, personifikacje cnót i kapłani.

Cały tekst dostępny jest w książce „Mozaika Europy Wschodniej” pod linkiem

http://www.marszalek.com.pl/sklep/produkt/4365/mozaika_europy_wschodniej.html